MENU
24/11/2025
Thánh ngôn Đức Quan Âm Bồ Tát - Thánh ngôn Đức Hưng Đạo Đại Vương - Thánh ngôn Đức Bác Nhã Thiền Sư
Thánh Ngôn ngày 11-10-1969
(01 - 09 Kỷ Dậu)
QUAN ÂM BỒ TÁT, Bần Đạo chào chư Thiên mạng, mừng chư hiền đệ, hiền muội.
… Thường thường, người vào đạo có quan niệm là ăn chay, niệm Phật, tụng kinh, sám hối, hành thiện để nhờ phước huệ Trời ban. Nhưng có mấy ai chịu khó phân tách những giai đoạn tiến triển trong khoảng đời lập thân hành đạo và cũng có mấy ai chịu khó kiểm điểm xem sự tu học của mình đã đến trình độ nào. Do đó nên sự tiến thối, thăng đọa từng ngày một, đã xảy ra không biết bao lần mà không hay không biết.
Hôm nay, Bần Đạo đến đây phân tách những nét chính của những giai đoạn của đời người tu học, để chư hiền đệ, muội xem kỹ, rồi tự trắc nghiệm bản thân mình, sau đó sẽ thấy rõ công nghiệp đức hạnh trong đời tu mình đã đến mức nào rồi. Những giai đoạn đó có thể tạm chia ra như sau:
1. Là Nhập môn, hay Nhập đạo, hoặc Qui y cũng thế;
2. Là Giữ đạo;
3. Là Học đạo;
4. Là Hiểu đạo;
5. Là Tu thân lập hạnh;
6. Là Hành đạo;
7. Là Thánh thiện, hay Thánh tâm, hay Giải thoát cũng thế.
Đây Bần Đạo sẽ diễn tả từng điểm một:
Một là Nhập Môn (Nhập đạo, Qui y)
Vì muốn xa lánh những điêu ngoa tội lỗi, xảo trá, sa đọa của nhân thế thường tình, nên chọn một con đường để đời mình lấy đó làm lẽ sống, thích hợp với tâm linh thuận Thiên hòa nhân, nên phải đặt mình vào một nếp sống đạo lý. Đó là động lực thúc đẩy mình phải chọn một đoàn thể đạo đức, hay một tôn giáo nào để nhập môn qui y. Khi nhập môn rồi, đương nhiên tên họ, lý lịch mình sẽ được ghi vào lịch đạo của tôn giáo đó và mình chịu theo nếp sanh hoạt của tôn giáo đó, từ nội qui đến giáo thuyết, giáo điều. Còn về phần thiêng liêng, thì cũng đã được ghi danh tánh vào Thánh tịch, hoặc Tiên tịch, hay Phật tịch.
Hai là Giữ đạo
Giữ đạo nơi đây có nghĩa là tôn trọng nội qui, luật lệ, giáo thuyết, giáo điều của tôn giáo đó, không dám làm trái lại. Nếu nhập môn qui y mà không giữ đạo, chẳng khác chi một bịnh nhơn đến Pháp sư xin sợi niệt, lá bùa về treo trên ngạch cửa hoặc đeo vào cổ.
Ba là Học đạo
Điều này mới bắt đầu hữu ích cho sự mở mang kiến thức. Học đạo hoặc từ người này truyền pháp cho người khác, hoặc xem kinh điển căn bản về giáo lý để biết được điều nào nên làm, nên suy nghĩ. Việc nào là thuận Thiên hòa nhân, việc nào là nghịch Thiên phản nhân, …
Nếu giữ đạo mà không học đạo, chẳng khác chi một người học sửa máy thâu thanh, chỉ mua cái máy đem về để đó, hằng ngày đi ra đi vào, đi tới đi lui, trông bề ngoài cái máy ấy, mà không chịu khó mở ra các bộ phận bên trong để nghiên cứu hoặc học hỏi hoặc nhờ người chuyên nghiệp chỉ giúp.
Bốn là Hiểu đạo
Điều này đã bắt đầu hơi khó rồi. Nói rằng hiểu đạo, ai cũng có thể nói được. Nhưng hiểu cho đúng lại là một việc khác. Thế thường, mỗi người hiểu đạo mỗi cách khác nhau, vì hoàn cảnh, nghề nghiệp, tập quán, xu hướng, … Chính điều đó là điều rắc rối.
Thí dụ: Có người hiểu đạo lại định nghĩa câu “Vật dưỡng nhơn” nghĩa là các con vật phải phục vụ cho người, nhứt là chúng phải chết để làm miếng ngon, thịt béo nuôi dưỡng con người. Biện luận như vậy để hợp thức hóa các trường hợp sát sanh.
Có người lại định nghĩa câu ấy như vầy: “Vật dưỡng nhơn” là ý Thượng Đế muốn an bài cho vạn vật, vì lòng háo sanh; vật nơi đây có nghĩa là: hoa quả, thảo mộc, ngũ hành để lấy đó biến chế tất cả vật cần thiết để dùng trong mọi trường hợp. Như nhà ở, áo mặc cơm ăn, nước uống. Phương tiện di chuyển như thủy, lục, không, bộ hành, tất cả phương tiện đó xuất phát tự ngũ hành mà ra, trở thành vật dụng do trí khôn ngoan của Thượng Đế sẵn ban cho mỗi người, từ dân quê mùa dốt nát đến hàng bác học siêu nhân.
Một ví dụ khác nữa: Như con người khôn ngoan, khi bịnh hoạn ốm đau, có lương y, bác sĩ, lang ta, lang tây. Hỏi vậy con cá dưới nước, con chim trên rừng, con thú trong hang, không có lương y, rồi chúng nó tuyệt nòi, tuyệt giống hết sao? Chúng vẫn có bản năng tự vệ, bản năng tự tồn, mà những bản năng đó cũng từ đức háo sanh Thượng Đế an bài cho chúng đó thôi. Vật dưỡng nhơn, hay vật dưỡng vật phải hiểu nghĩa như vậy. Đừng nên nghĩ khác mà trái với đức háo sanh, luật bảo tồn vạn vật của Tạo Hóa.
Thử đem so sánh hai định nghĩa như trên, sẽ thấy ngay rằng hiểu thế nào là đúng, thế nào là sai. Cũng như hai tiếng tự do, phải hiểu nghĩa trong sự tự do của mình, đừng vì đó mà làm mất tự do kẻ khác. Như vậy mới thực là tự do…
Hiểu đạo nơi đây chẳng những do sự học hỏi từ kinh điển, Thánh ngôn, Thánh giáo, mà lại còn hiểu do nơi tham thiền nhập định, phát huệ tâm linh. Đó là hiểu về nội tâm. Phải là bực tu hành chí chơn chí chánh, lòng được trống không, diệt trừ tư tâm bản ngã tham vọng; đương nhiên cái chơn từ từ lố dạng và ứng hiện lên để cõi lòng thơ thới, hoan hỉ tiếp nhận là một môn học quí vô giá.
Có hiểu đạo mới biết được vị trí của con người đứng chỗ nào trong Tam tài và trong vạn linh, và hiểu mình phải làm và bắt buộc tự nguyện phải làm những gì để gọi là thuận tùng thiên lý, phụng sự thiên cơ.
Năm là Tu thân
Nếu hiểu đạo mà không tu thân, là người trốn trách nhiệm. Cũng như một đứa bé vừa tập nói chuyện, bảo chúng đọc một trang thơ lục bát, chúng vẫn đọc lưu loát, nhưng không hiểu nghĩa thế nào. Tu thân nơi đây là bước đầu cho sự thanh lọc, dọn mình lập hạnh, khắc kỷ tùng đạo. Có tu thân, con người mới mong tránh sự lỗi lầm do những việc thường nhựt chung đụng với đời sống chung quanh. Có tu thân, con người mới mong hoàn thiện, để trở nên hột giống tốt cho thế hệ hiện tại, cũng như thế hệ ở tương lai. Khi tu thân được hoàn thiện rồi, bước ra đường đời không gây điều tổn đức, thất nhân tâm, tổn nhân ích kỷ.
Sáu là Hành đạo
Hành đạo là bước đầu xây dựng nền tảng âm chất vững chắc cho tòa lâu đài Thánh thiện. Nhờ hành đạo mà các hàng Thần, Thánh, Tiên, Phật càng ngày càng được phẩm vị cao siêu. Tu thân và hành đạo phải gắn liền nhau như gấm thêu hoa. Tu thân và hành đạo cần phải được hỗ tương nhau để tiến hóa. Nếu hành đạo mà không tu thân, là thiếu căn bản lương thiện. Nếu tu thân mà không hành đạo, thì sự tiến hóa bị chậm trễ không biết ngần nào!
Cùng loài sâu từ con bướm đẻ trứng, trứng nở thành sâu, nếu con sâu ấy có biết chăm sóc nuôi dưỡng, sẽ trở thành tằm kéo tơ phục vụ loài người, công quả đáng kể. Cũng loài sâu, nếu không người, không sự chăm sóc nuôi dưỡng, thì sâu cũng là sâu, không ngày thành bướm.
Bảy là Thánh thiện, Thánh tâm hay Giải thoát
Xuyên qua một đoạn đường dài, từ ngày nhập môn, giữ đạo, học đạo, hiểu đạo, tu thân đến hành đạo là khoảng thời gian chuẩn bị, để kiện toàn cho ngày phát Thánh tâm, hiện Thánh ý, hành Thánh sự để đến giải thoát.
Giải thoát nói đây không phải lìa bỏ nhục thể, hay trốn lánh nợ đời. Giải thoát nói đây có nghĩa là hàng Thánh thiện, bực Siêu nhân, tuy ở tại cõi phàm gian ô trọc, mà lòng chẳng nhiễm bụi trần ô trọc, luôn luôn đem những kiến thức cao siêu giúp đời, độ thế trên đường thánh thiện. Đó là giai đoạn đắc quả tại trần.
Trải qua sáu giai đoạn đầu, người đạo hữu đã trải qua biết bao nhiêu sự giũa rèn trui đúc, từ nhục thể đến tư tưởng, từ ngoại thể đến nội tâm. Có như vậy mới trở nên hàng thượng đẳng chúng sanh. Đừng bao giờ tưởng rằng mình nhập đạo lâu năm, đếm tuổi đạo làm nhiều, để đo số lượng công quả. Đó là sai lầm!
Nếu không học đạo, hiểu đạo, tu thân, hành đạo, dầu có sống ngàn tuổi, giữ đạo ngàn năm, thì phàm tục vẫn là phàm tục. Đó là chưa kể đến những điều tội lỗi đã gây ra trong một thời gian dài đăng đẳng do tham sân si dục. Và cũng đừng hiểu lầm câu: “Tu nhứt kiếp ngộ nhứt thời”, rồi giải đãi không lo tu huệ, tự bào chữa rằng: Cứ lo tu phước để nhiều kiếp luân hồi trở lại hưởng cảnh phú quí vinh hoa cho thỏa mãn, rồi một kiếp nào đó tu cũng thành, có muộn gì đâu!
THI
Ráng lo tu tỉnh, tập từng ngày,
Đừng để buông lung, phải trễ chầy.
Một kiếp tu hành, muôn kiếp hưởng,
Phải lo công quả, hạnh cho dày.
Chư hiền đệ, hiền muội, Bần Đạo hẹn còn tái ngộ một dịp khác, mong rằng bài học tập trên đây sẽ giúp ích chư hiền đệ muội phần nào trên bước đường tu tiến…
Bần Đạo ban ơn chung chư hiền tất cả, xin lui điển.
****************************
Thánh Ngôn ngày 08-7-1973
(9 - 6 Quý Sửu)
Mừng thấy thiện căn đã lạc đường,
Trong khi trời ngả bóng tà dương.
Biết tìm nẻo chánh quày chơn bước,
Hầu cố mong về lại cố hương.
HƯNG ĐẠO ĐẠI VƯƠNG, Bản Thánh chào mừng chư hiền lưỡng phái đàn trung.
Giờ này, Bản Thánh giáng đàn để chứng lễ nhập môn cầu đạo của tam hiền đệ và lục hiền muội, sau đó để lời giáo dụ đạo lý.
Chư hiền đệ, hiền muội!
Lành thay! Lành thay cho những thiện căn đã lạc bước trên đường trần tục từ lâu rồi, nay giác ngộ tìm đường trở lại quê xưa vị cũ. Vậy Bản Thánh cho vời chín hiền đệ muội vào Chánh cung để nghe Bản Thánh giáo dụ.
Chư hiền đệ muội khá bình thân, định tâm nghe Bản Thánh phân dạy:
- Hiền đệ có cảm nghĩ như thế nào khi nghe lời khuyến thiện lúc nãy, xuyên qua lời kinh giảng giải về Tam qui, Ngũ giới?
- Bạch: Đệ tử cố gắng để thi hành lời kinh sám.
- Hiền đệ có ý nghĩ như thế nào, tại sao nhập môn vào Đạo lại bắt buộc phải giữ Tam qui, Ngũ giới, làm vậy có thể mất tự do cá nhân chăng?
- Bạch: Không mất tự do. Tự do hay làm nhiều sai lầm, nên tự do phải kềm chế cho đúng để trở lại Đại Đạo.
- Lành thay! Khá lắm! Hiền đệ an tọa.
Câu hỏi kế cho nhị hiền đệ. Xuyên qua lời nhập thệ nhị hiền đệ có hứa mỗi tháng ăn mấy ngày chay lạt. Vậy nhị hiền đệ hiểu tại sao ăn chay để làm chi chăng?
- Bạch: Lập thệ tu hành, làm lành lánh dữ.
- Bạch: Ăn chay để bớt phạm tội, khỏi sát sanh.
- Nhị hiền đệ an tọa.
Hiền muội hiểu như thế nào về lời nguyện hứa các ngày sóc vọng phải đi đến Chùa cúng lạy, để làm chi?
Vậy chư hiền đệ muội nghe Bản Thánh phân đây:
Trường học đạo cũng giống như trường học đời. Ngày nhập môn cầu đạo giống như ngày học sinh đến trường ghi tên học chữ. Lãnh phái cấp đạo cũng giống như học trò lãnh thẻ học sinh. Khi vào trường rồi, mỗi người phải ráng lo học tập để được lên lớp. Trường đời có nhiều thang cấp bực học vấn, trường đạo cũng thế. Khi ghi tên thì đồng ghi cùng một lúc, nhưng cuối niên học có được lên lớp hay chăng, đó là một việc khác và đến ngày thi hội, có được đỗ đạt cùng không, đó là một việc khác nữa.
Xuyên qua mấy câu giải đáp của chư hiền đệ muội vừa qua, trong lãnh vực nhập môn cầu đạo, giữ gìn chay lạt và siêng năng đến chùa, thực hành Tam qui Ngũ giới, đó mới chỉ là bề ngoài hình thức tập vỡ lòng đấy. Những giới luật đó ví như tập viết trong vở hàng đôi. Sự đi chùa, giữ gìn quy giới; ăn chay lục, thập hoặc trường chay, không phải chỉ có bấy nhiêu đó rồi được thành công, đắc quả vị Tiên Phật.
Nhưng muốn đi đến chỗ đắc quả vị Tiên Phật, phải trải qua các giai đoạn đó. Chư hiền đệ muội đã luân hồi nhiều kiếp trong cõi trọng trược này rồi. Nghiệp THÂN, nghiệp KHẨU, nghiệp Ý đã gây khá nhiều và đang trong thời kỳ trả quả và cũng đang vay nghiệp mới.
Nhập môn cầu đạo, giữ gìn qui giới cho đúng đắn, đó là chận đứng sự vay nghiệp mới mà thôi, cần phải học hỏi giáo lý cho nhiều. Giáo lý là ngọn đèn sáng soi rọi, dẫn dắt mình đi đúng trên đường đạo để khỏi xiêu ngã, lâm vấp vào tội lỗi. Học giáo lý để khai mở thánh tâm. Khi thánh tâm được khai mở thì tâm đạo được thuần, bằng an trên bước đường tu học. Nhờ cái qui giới bên ngoài để khép mình vào đường ngay nẻo thẳng, hầu đi ngay tới trên đường đạo đức. Còn việc đắc quả vị Tiên Phật cũng phải bắt nguồn từ chỗ khai mở thánh tâm, kiên nhẫn công phu tu luyện, mới mong đạt được Đạo.
Hôm nay chư hiền đệ muội mới hành lễ nhập môn cầu đạo giữ giới, Bản Thánh chỉ phân giải bấy nhiêu đó. Về nhà ráng lo tu học để tiến hóa trên đường thiên luân.
Trái lại, nếu nhập môn rồi không lo tu học, khác nào đến thầy phù thủy ếm khoán, lãnh niệt và đảy-phái về đeo hoặc để dưới gối đầu nằm. Qui giới không giữ, giáo lý không học, nghiệp cũ không lo tu bồi âm chất, hồi hướng trả quả và sẽ gây thêm nghiệp mới, thì việc nhập môn cầu đạo chỉ là học sinh đến trường ghi tên, hàng tháng đến đóng học phí, bài vở không học không làm, cuối năm dốt nát vẫn hoàn dốt nát.
Hôm nay, thể theo thiện tâm của chư hiền đệ muội sở cầu, Thánh Hội tấu sớ cầu xin Thượng Đế chứng giám, Bản Thánh thừa lịnh Tòa Tam Giáo ghi nhận lời lập thệ của chư hiền đệ muội vào hàng môn sanh Minh Lý. Ráng lo tu học để trở thành hiền nhân quân tử tại cõi đời này và sẽ được siêu sanh vào cảnh giới thanh thoát hơn, sau khi bỏ phần nhục thể, rũ áo ra đi.
Sửa mình trong sạch ấy là tu,
Gìn giữ giới qui cũng gọi tu.
Công quả, công trình cho xứng phận,
Cởi lần cái lốt của phàm phu.
Phật Tiên xưa cũng gốc phàm trần,
Nhờ biết tu hành luyện bản thân.
Trau sửa, giũa mài nên thánh thiện,
Trở về nước trí với non nhân.
Sau lời phân giải vừa xong, chư hiền đệ muội được trở về chỗ cũ.
Chư hiền đệ Khai Pháp là những hàng nòng cốt của Minh Lý Thánh Hội. Chư hiền đã làm và đang làm công việc tiến thân của bậc Thánh nhân. Đó là điều tốt, vừa tu tiến cho mình, vừa dẫn dắt đàn em để cùng nhau tiến.
***********************************
Thánh Ngôn ngày 1-12-1973
(7 - 11 Quý Sửu)
BÁC NHÃ THIỀN SƯ, Bản Huynh mừng chư đạo hữu lưỡng phái, mừng chư hiền đệ, hiền muội.
… Tiếp đây, Bản Huynh cũng có mấy dòng tâm sự cùng chư hiền mới vào đạo, hoặc chuẩn bị tinh thần vào đạo.
Sự thiệt mà nói, chư hiền đệ muội từ trước đến giờ có quan niệm tưởng rằng, vào đạo nghĩa là nhập môn hoặc thọ phái qui y vào chùa lãnh giáo, giữ giới luật qui điều; chư hiền nhìn bộ đạo phục, cân y rồi định nghĩa cho rằng vào đạo là như vậy.
Thiệt ra, trong chư hiền, những người nào cũng đã vào đạo từ lâu lắm rồi, khi mới tượng hình trong bào thai mẹ. Nhưng vì vô ý thức hoặc định nghĩa đạo hẹp hòi trong khuôn khổ chùa thất, am tự, thánh đường, áo mũ, cân y, kệ kinh, chay lạt. Bởi vậy, Đạo là nguồn sống của vạn vật mà chư hiền được sanh hóa và sống trong sự chan hòa của Đạo mà không hay.
Lúc nhỏ còn ở với cha mẹ, biết vâng lời dạy dỗ của cha mẹ, biết kính anh nhường chị, thuận thảo đệ huynh; lớn lên ôm tập đến trường, biết kính thầy nhường bạn; khi thành gia thất, phu phụ bạn hiền chung thỉ; biết thương giống nòi dân tộc, biết giữ gìn đất nước quê hương, tất cả những cái đó là đạo làm người rồi, chớ còn chi nữa.
Ví dụ như ăn chay lạt, tưởng rằng khi lập thệ nguyện vái mỗi tháng mấy ngày ăn chay, hoặc trường chay quanh năm suốt tháng, đó mới gọi là ăn chay. Sự thật ra, chư hiền đệ, muội đã ăn chay ngay từ buổi nhỏ mà vô ý thức. Vừa chào đời đã ôm bầu sữa mẹ, mớm cơm nhai muối, đến lúc biết ăn, hỏi trong một bữa cơm, được bao nhiêu thịt cá với tỷ lệ mễ cốc canh rau, đều là vô ý thức.
Ngày nay đã ý thức, muốn ghép mình trong cửa đạo, qua hình thức tôn giáo, chùa thất, kệ kinh như vậy, hãy trọn niềm tin, giữ gìn giới luật, tập rèn cho nên hạnh đạo. Đừng mặc cảm rằng mình đi sau, và cũng đừng nghĩ rằng khi vào đạo là phế đời, hoặc khi mê đời rồi bỏ đạo. Nên hiểu rằng đạo hay đời cũng chính ở nơi mình. Hễ người đời biết tu, đó là đạo. Còn người nhập môn mặc áo đạo, nói lời đạo lý, nhưng thâm tâm chưa hành đạo, xử thế chưa phải đạo, đó gọi đạo là đời. Đời với đạo chỉ cách nhau một ly, cũng như Phật với ma chỉ cách nhau trong giây phút.
Hễ thương người, giúp vật, tế chúng, độ đời, giữ gìn đức hạnh, đó là Phật tánh. Còn xảo trá, dối gạt, lừa đảo, tổn nhơn, ích kỷ, đó là ma là quỉ. Như vậy Bồ Tát hay Ma vương ác quỉ cũng là chính mình, chỉ trước sau trong giây phút mà thôi. Muốn gần Phật, nên tập hành theo tánh Phật; muốn nên Tiên, phải học tu hạnh Tiên gia. Nếu buông lung, thả lỏng cho tánh nhiễm xảo trá, điêu ngoa, khi ấy bị quỉ ma đến dắt. Hễ có tu có đắc, có hành có thành. Phật Pháp do tự tâm sanh, quỉ ma cũng do bản ngã.
Bản Huynh phân như vậy, không có nghĩa rằng bảo chư hiền không giữ gìn trai giới, chẳng lai vãng chùa chiền, rồi tự nghĩ và làm theo tư ý tư dục. Nấu một nồi canh, rau nhiều thịt ít, nói rằng ngày nay tôi chay nhiều hơn mặn; hoặc chẳng đến chùa chiền nói rằng Phật tại nơi tâm. Lời tục thường ví rằng: “Cơm có canh, tu hành có bạn”. Khi mới bước chân chập chững vào cửa đạo, phải nhờ những bạn đi trước, nom bước theo sau, vịn níu cùng nhau, lâu ngày mới vững.
Trước đây một lần, Bản Huynh có phân rằng: Người mới vào tập học đạo, cũng như trẻ em lớp mẫu giáo mới tập viết, cần phải kẻ hàng đôi, rồi hàng chiếc, … Hàng đôi, hàng chiếc đó là giữ gìn giới luật, chay lạt, gìn lòng tới lui Thánh Đường nghe đạo và học đạo.
Một câu khác nữa là: “Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng”. Hễ gần đời, say mê bạc bài, nhậu hút, sớm muộn gì cũng hư hỏng người ra. Gần bạn tác đạo đức tu hành, sẽ trở nên hiền nhân thánh thiện. Bởi vì mình còn mang xác phàm, tánh tục, chưa phải là Thánh nhơn, hễ tánh tục thì dễ bị tạp nhiễm.
Chư hiền thường xem những vở kịch, biết rằng đó là dàn cảnh của sân khấu, nhưng thấy người ngay mắc nạn liền động lòng trắc ẩn mến thương; thấy kẻ sàm nịnh ác tâm liền sanh lòng ghét kỵ; lúc thấy tình tự thở than thì tánh si mê bộc phát, …
Vì vậy nên phải tạo cho mình một hoàn cảnh tốt để tánh nhiễm theo việc tốt. Mấy ai kiểm soát được lòng, vì vậy cho nên hãy sớm đặt mình trong khuôn viên mẫu mực, nề nếp đạo đức; dẫu có lỡ nghiêng bên nào cũng có bạn đạo hạnh nhân từ nâng đỡ cho nhau…
Top
